Éxodo 7:19
וַיֹּאמֶר יְהוָה אֶל־מֹשֶׁה אֱמֹר אֶֽל־אַהֲרֹן קַח מַטְּךָ וּנְטֵֽה־יָדְךָ עַל־מֵימֵי מִצְרַיִם עַֽל־נַהֲרֹתָם׀ עַל־יְאֹרֵיהֶם וְעַל־אַגְמֵיהֶם וְעַל כָּל־מִקְוֵה מֵימֵיהֶם וְיִֽהְיוּ־דָם וְהָיָה דָם בְּכָל־אֶרֶץ מִצְרַיִם וּבָעֵצִים וּבָאֲבָנִֽים׃
✦ Interlineal hebreo
Toca una palabra para ver su ficha
✦ El mismo versículo en cinco lenguas
וַיֹּ֨אמֶר יְהוָ֜ה אֶל־מֹשֶׁ֗ה אֱמֹ֣ר אֶֽל־אַהֲרֹ֡ן קַ֣ח מַטְּךָ֣ וּנְטֵֽה־יָדְךָ֩ עַל־מֵימֵ֨י מִצְרַ֜יִם עַֽל־נַהֲרֹתָ֣ם׀ עַל־יְאֹרֵיהֶ֣ם וְעַל־אַגְמֵיהֶ֗ם וְעַ֛ל כָּל־מִקְוֵ֥ה מֵימֵיהֶ֖ם וְיִֽהְיוּ־דָ֑ם וְהָ֤יָה דָם֙ בְּכָל־אֶ֣רֶץ מִצְרַ֔יִם וּבָעֵצִ֖ים וּבָאֲבָנִֽים׃
εἶπεν δὲ Κύριος πρὸς Μωυσῆν Εἰπὸν Ἀαρὼν τῷ ἀδελφῷ σου Λάβε τὴν ῥάβδον σου ἐν τῇ χειρί σου, καὶ ἔκτεινον τὴν χεῖρά σου ἐπὶ τὰ ὕδατα Αἰγύπτου καὶ ἐπὶ τοὺς ποταμοὺς αὐτῶν καὶ ἐπὶ τὰς διώρυγας αὐτῶν καὶ ἐπὶ τὰ ἕλη αὐτῶν καὶ ἐπὶ πᾶν συνεστηκὸς ὕδωρ αὐτῶν, καὶ ἔσται αἷμα· καἰ ἐγένετο αἷμα ἐν πάσῃ γῇ Αἰγύπτου, ἔν τε τοῖς ξύλοις καὶ ἐν τοῖς λίθοις.
Texto griego de la edición Swete, CC BY-SA 4.0
Latín (Vulgata)
Dixit quoque Dominus ad Moysen: Dic ad Aaron: Tolle virgam tuam, et extende manum tuam super aquas Ægypti, et super fluvios eorum, et rivos ac paludes, et omnes lacus aquarum, ut vertantur in sanguinem: et sit cruor in omni terra Ægypti, tam in ligneis vasis quam in saxeis.
Yehová también le dijo a Moisés: “Dile a Aarón: ‘Toma tu vara y extiende tu mano sobre las aguas de Egipto, sobre sus ríos, canales, lagunas y todos sus depósitos de agua, para que se conviertan en sangre. Habrá sangre por todo Egipto, ¡incluso en los recipientes de madera y de piedra!’”
Español clásico (Reina-Valera 1909)
Y Jehová dijo á Moisés: Di á Aarón: Toma tu vara, y extiende tu mano sobre las aguas de Egipto, sobre sus ríos, sobre sus arroyos y sobre sus estanques, y sobre todos sus depósitos de aguas, para que se conviertan en sangre, y haya sangre por toda la región de Egipto, así en los vasos de madera como en los de piedra.
And the LORD said to Moses, “ Tell Aaron, ‘ Take your staff and stretch out your hand over the waters of Egypt — over their rivers and canals and ponds and reservoirs — that they may become blood.’ There will be blood throughout the land of Egypt, even in the vessels of wood and stone.”
✦ Qué dice el texto
Resumen
El versículo narra una orden divina transmitida en cadena: Yehová (Yehová, H3068) habla a Moisés, quien debe transmitir a Aarón la instrucción de tomar su vara y extender la mano sobre todas las aguas de Egipto para que se conviertan en sangre. El texto enumera de manera exhaustiva los cuerpos de agua afectados y precisa que la sangre alcanzará incluso los recipientes de madera y piedra.
Palabras clave
- mateka («tribu: vara», H4294) — sustantivo en estado constructo con sufijo pronominal «tu», literalmente «tu vara/bastón».
- yadeka («mano», H3027) — sustantivo en constructo con sufijo «tu»; junto con el imperativo neteh forma la acción física ordenada.
- ye'oreihem («Nilo», H2975) — sustantivo masculino plural constructo con sufijo «de ellos»; en plural, designa los brazos o canales del Nilo, no un curso de agua único.
- yihyu («ser», H1961) — imperfecto con vav, indicando el resultado o propósito de la acción: «y que sean [sangre]».
- dam («sangre», H1818) — sustantivo masculino singular, repetido dos veces en el versículo (líneas 37 y 40), marcando primero el resultado ordenado y luego su cumplimiento narrado.
Lo que dice el texto
La estructura hebrea presenta una cadena de imperativos en tercera persona narrativa: va-yomer («y dijo», H0559) introduce el discurso de Yehová a Moisés, dentro del cual aparece un segundo imperativo, 'emor («di», H0559), que ordena a Moisés hablar a Aarón. El discurso reportado a Aarón contiene a su vez dos imperativos consecutivos: qach («toma», H3947) y neteh («extiende», H5186), ambos en segunda persona masculina singular, dirigidos gramaticalmente a Aarón como sujeto de la acción física.
La enumeración de las aguas —meimei Mitzrayim («aguas de Egipto»), naharotam («sus ríos»), ye'oreihem («sus Nilos/canales»), agmeihem («sus estanques») y kol miqveh meimeihem («todo depósito de sus aguas»)— utiliza sustantivos en estado constructo encadenados con sufijos pronominales de tercera persona plural, una estructura que acumula categorías de cuerpos de agua sin verbo intermedio, produciendo un efecto de totalidad exhaustiva. El verbo yihyu (imperfecto con vav conjuntiva) expresa el resultado buscado por la acción —«y que sean sangre»—, mientras que el segundo dam aparece con hayah en perfecto consecutivo (ve-hayah dam, «y hubo/habrá sangre»), marcando el paso de la orden a su cumplimiento narrativo dentro de la misma oración.
Divergencias entre versiones
La LXX añade la especificación τῷ ἀδελφῷ σου («a tu hermano») tras el nombre de Aarón, elemento ausente en el texto hebreo, que solo dice 'el-Aharon («hacia Aarón»). Asimismo, la LXX inserta ἐν τῇ χειρί σου («en tu mano») tras «toma tu vara», frase sin correspondencia en el hebreo, que solo registra qach mateka («toma tu vara»). El hebreo ye'oreihem (H2975, plural de «Nilo») es traducido por la LXX como διώρυγας («canales»), una glosa distinta al término hebreo que designa específicamente los brazos del río Nilo. La Vulgata traduce el imperfecto yihyu dam con la construcción final «ut vertantur in sanguinem» («para que se conviertan en sangre»), interpretando explícitamente un sentido de transformación que el verbo hebreo hayah («ser») no expresa de forma directa, limitándose este último a indicar estado o resultado.
Esta explicación describe el texto con datos lingüísticos; no añade doctrina ni interpretación confesional.